Biri var idi, biri yox idi, bir məmləkətin qoca bir padşahı vardı. Onun üç oğlu vardı. Günlərin birində oğlanlarını yanına çağırıb dedi:
– Balalarım, evlənmək vaxtınız çatıb. Yayınızı çəkib oxunuzu atın. Ox kimin həyətinə düşsə, ora elçi göndərərəm.
Böyük oğulun atdığı ox bir zadəganın həyətinə, ortancıl oğulun atdığı ox isə tacirin həyətinə düşdü. Kiçik oğul Azərin atdığı ox isə bataqlığa sancıldı.
Kiçik oğul Azər kədərləndi. Göz yaşı axıtdı, amma nə etmək qalırdı ki? O, oxunu axtarmağa getdi. Bataqlıqda bir qurbağa gördü. Qurbağa Azərin oxunu qaytardı. Azər qurbağanı götürüb saraya qayıtdı və onunla evlənməli oldu.
Bir gün padşah oğullarının və gəlinlərinin bacarığını yoxlamaq istədi. Əvvəlcə hər gəlinə çörək bişirməyi tapşırdı.
Qurbağa Azəri yuxuya verdi, sonra öz dərisindən çıxıb ağıllı Aydana çevrildi. Uca səslə dedi:
– Lələlərim, lələlərim! Tez olun, atamın hər bazar günü yediyi dadlı çörəkdən bişirin!
Azər yuxudan oyananda qurbağanın yanında ətri adamı bihuş edən gözəl bir kömbə gördü. Çox sevindi, çörəyi götürüb padşah atasının yanına getdi.
Padşah əvvəlcə böyük və ortancıl oğullarının gətirdiyi çörəklərin dadına baxdı. Üz-gözünü turşudub onları mətbəxə göndərdi:
– Belə çörəyi ancaq itin qabağına atmaq olar!
Sonra Azərin gətirdiyi çörəyi gördü, bəyəndi və onu tərifləməyə başladı:
– Bax, bu çörək bayram süfrəsinə layiq çörəkdir!
Bir müddət keçəndən sonra padşah gəlinlərinin əl qabiliyyətini yenidən yoxlamaq istədi. Əmr etdi ki, hər gəlin ona bir köynək tiksin.
Qurbağa yenə Azəri yuxuya verdi, öz dərisindən çıxıb ağıllı Aydana çevrildi. Çığırıb dayələrini səslədi:
– Lələlərim, lələlərim! Tez olun, bayram köynəyi tikin!
Səhər açıldıqdan sonra Azər köynəyi götürüb saraya getdi ki, onu padşah atasına təqdim etsin. Qoca padşah qaş-qabağını töküb taxtında oturmuşdu. Böyük oğlunun gətirdiyi köynəyi görüb dedi:
– Bu nədir? Bu köynəyi ancaq hamamda geyinmək olar!
Ortancıl oğlunun gətirdiyi köynək də padşahın xoşuna gəlmədi:
– Bunu da ancaq qaranlıq komada geyinmək olar ki, heç kəs görməsin!
Azərin gətirdiyi köynəyi görəndə isə padşah sevindi:
– Hə, buna söz ola bilməz! Bu köynəyi bayramda geyinmək olar!
Günlərin bir günü padşah oğullarını arvadları ilə birlikdə saraya, ziyafətə dəvət etdi. Qoca padşah gəlinlərindən hansının daha gözəl rəqs etdiyini görmək istəyirdi.
Azər qəm dəryasına qərq olmuşdu. Bunu görən qurbağa ona dedi:
– Azər, kədərə qapılma! Allah köməyində olsun. Get saraya, məni də orada gözlə.
Azər saraya getdi. Bir az sonra Aydan gözəl libasda saraya daxil oldu. O, elə gözəl rəqs edirdi ki, hamı ona heyran qalmışdı. Padşah da Aydanın gözəlliyinə və məharətinə valeh oldu.
Ziyafətdən sonra Azər evə qayıtdı və qurbağanın dərisini tapıb yandırdı. Aydan evə çatanda bunu gördü və kədərləndi:
– Ah, Azər, niyə belə etdin? Bir az da səbir etsəydin, sehrdən tamamilə xilas olacaqdım. İndi isə səni tərk etməliyəm. Məni axtarsan, uzaqlara getməli olacaqsan!
Aydan küləyə dönüb gözdən itdi. Azər çox kədərləndi və onu axtarmağa yollandı. Az getdi, çox getdi, axırda bir komaya çatdı. İçəri girəndə komada oturan qarı gördü.
Qarı onu görüb soruşdu:
– Azər, yolun haradır belə?
Azər dərdini ona danışdı. Qarı onu dinlədikdən sonra dedi:
– Aydan indi mənim bacımın yanında yaşayır. Get ora, amma dediklərimi yadında saxla. Sən ora çatanda görəcəksən ki, Aydan cəhrəni qurub ip əyirir, onun əydiyi ip qızıldan olacaq. Bacım qızıl ipdən yumruq bağlayacaq, yumruğu cəhrə ilə birlikdə sandığa qoyacaq. Sən sandığı oğurla, cəhrəni sındır. Əgər belə etsən, Aydan yenə sənin hüzurunda peyda olacaq.
Azər qarıya təşəkkür edib yoluna davam etdi. Bir müddət sonra başqa bir komaya çatdı. Orada qarının bacısını tapdı və deyilənləri yerinə yetirdi: sandığı götürüb cəhrəni sındırdı.
Aydan yenidən Azərin qarşısında peyda oldu. O, Azərlə birlikdə uçan xalçanın üstündə oturdu və şad-xürrəm doğma məmləkətə qayıtdı.
Deyirlər ki, onlar hələ də həmin məmləkətdə firavan yaşayırlar.
