Tənbəl Günəş və Xoruz

Biri var idi, biri yox idi. Göy üzündə parlaq, isti bir Günəş var idi.

Günəş hər səhər oyanar, səmaya qalxar, bütün dünyanı işıqlandırardı.

Onun işığında çiçəklər açar, quşlar oxuyar, uşaqlar oynayardı.

Amma bir gün Günəş çox yoruldu.

— Bu gün yatmaq istəyirəm, — dedi. — Heç yerimdən qalxmayacağam.

Günəş yumşaq yorğanına bürünüb gözlərini yumdu.

Dünya qaranlıq oldu.

Çiçəklər başlarını aşağı saldılar. Quşlar yuvalarından çıxmadılar. İnsanlar da təəccübləndilər:

— Günəş hanı? Niyə səhər açılmır?

Heyvanlar və quşlar bir yerə yığışdılar.

— Günəşi oyatmaq lazımdır! — dedilər.

Əvvəlcə gözəl Tovuzquşu getdi.

Tovuzquşu uzun yol getdi. Meşədən keçdi, dağları aşdı və nəhayət Günəşin evinə çatdı.

Pəncərəni döyüb dedi:

— Günəş, oyan! Bax, mənim necə gözəl, rəngbərəng quyruğum var. Sən olmayanda heç kim onu görə bilmir.

Günəş bir gözünü açıb dedi:

— Deməli, sən yalnız gözəl quyruğunu göstərmək üçün mənim oyanmağımı istəyirsən?

Sonra yenidən yorğanına büründü.

Tovuzquşu geri qayıtdı.

Bu dəfə Bülbül dedi:

— Mən gedərəm. Bəlkə gözəl nəğməm Günəşi oyatdı.

Bülbül Günəşin pəncərəsinə qonub oxumağa başladı:

— Cik-cik, cəh-cəh! Günəş, oyan!

Günəş gözlərini açdı.

— Nə gözəl oxuyursan! Nə istəyirsən?

Bülbül dedi:

— Səhər açılsın ki, mən də bir az dincəlim.

Günəş başını yellədi:

— Sən də özünü düşünürsən.

Və yenə yatdı.

Hamı fikrə getdi.

Günəşi kim oyada bilərdi?

Birdən Xoruz qabağa çıxdı.

— Mən gedəcəyəm!

Quşlar ona baxdılar.

Xoruzun nə Tovuzquşu kimi rəngbərəng quyruğu, nə də Bülbül kimi incə səsi vardı.

Amma başqa gedən də yox idi.

Xoruz yola düşdü.

Getdi, getdi, nəhayət Günəşin evinə çatdı.

Günəş şirin-şirin yatırdı.

Xoruz dərindən nəfəs aldı:

— Quqqulu-quuu! Quqqulu-quuu! Günəş, oyan!

Günəş diksinib gözlərini açdı.

— Kimdir məni oyadan?

Xoruz dedi:

— Mənəm, Xoruz! Səhər açılmalıdır. Hamı səni gözləyir.

Günəş yorğun səslə soruşdu:

— Niyə qalxmalıyam?

Xoruz dedi:

— Çünki çiçəklərin sənin işığına ehtiyacı var.

Günəş susdu.

Xoruz davam etdi:

— Ağacların da sənə ehtiyacı var. Quşların, heyvanların, insanların da...

— Bəs uşaqlar? — Günəş soruşdu.

— Uşaqlar da səni gözləyirlər! Sən çıxanda onlar oyanır, oynayır və gülümsəyirlər.

Günəş bunu eşidəndə sevindi.

Yavaş-yavaş yatağından qalxdı.

Əvvəlcə balaca bir işıq göründü.

Sonra işıq böyüdü...

Böyüdü...

Və bütün səmanı işıqlandırdı!

Çiçəklər başlarını qaldırdılar.

Quşlar qanadlarını açıb uçdular.

İnsanlar evlərindən çıxdılar.

Uşaqlar sevinib dedilər:

— Günəş gəldi!

Günəş də göydən onlara baxıb gülümsədi.

— İndi başa düşdüm, — dedi. — Mənim işığım hamıya lazımdır.

Xoruz sevincək qanadlarını çaldı:

— Quqqulu-quuu! Sabah yenə səni oyadacağam!

O gündən sonra Xoruz hər səhər Günəş çıxmamış oyanmağa başladı.

Əvvəlcə üzünü göyə tutub oxudu:

— Quqqulu-quuu! Günəş, oyan! Yeni gün başlayır!

Sonra hamını oyatdı:

— Quqqulu-quuu! Oyanın! Səhər açıldı!

Günəş də hər səhər səmaya qalxıb dünyanı isti, parlaq şüaları ilə işıqlandırdı.

Beləcə, hər yeni səhər Xoruzun nəğməsi və Günəşin işığı ilə başladı.

Göydən üç alma düşdü: biri mənim, biri nağıl danışanın, biri də nağıla qulaq asanın.